Kreditin aylıq ödənişi yalnız məbləği aya bölməklə tapılmır. Faiz hər ay qalan əsas borca tətbiq olunur və ödəniş cədvəli seçilən üsula görə formalaşır. Ən geniş yayılmış yanaşmalardan biri annuitet ödənişdir.
Annuitet ödəniş nədir?
Annuitet üsulunda aylıq ödəniş adətən bütün müddət ərzində eyni qalır. İlk aylardakı faiz hissəsi son aylardakından yüksək olur. Əsas borca yönələn hissənin faiz hissəsindən az və ya çox olması isə məbləğdən, faizdən və müddətdən asılıdır. Borc azaldıqca faiz payı aşağı düşür, əsas borca yönələn hissə artır.
Aylıq ödəniş formulu
Annuitet formulu belə göstərilir: A = P × r × (1+r)n / ((1+r)n − 1). Burada P əsas borc, r aylıq faiz dərəcəsi, n ayların sayı, A isə aylıq ödənişdir.
İllik 12% nominal faiz üçün aylıq faiz 12-yə bölünərək 1% alınır. Riyazi hesablamada bu, 0,01 kimi istifadə edilir. Faiz sıfır olduqda aylıq ödəniş sadəcə əsas məbləğin ayların sayına bölünməsi ilə tapılır.
10 000 AZN və 36 ay nümunəsi
10 000 AZN məbləği illik 12% faizlə 36 aya hesabladıqda aylıq ödəniş təxminən 332,14 AZN olur. Bütün aylıq ödənişlərin cəmi təxminən 11 957,15 AZN, faiz xərci isə 1 957,15 AZN-dir. Komissiya və sığorta bu nümunəyə daxil deyil.
Rəqəmləri dəyişərək tam amortizasiya cədvəlini kredit kalkulyatorunda görə bilərsiniz. Aylıq ödəniş məlumdursa, təxmini faizi faiz kalkulyatoru ilə geriyə hesablayın.
Müddət aylıq ödənişə necə təsir edir?
Müddət uzandıqda əsas borc daha çox aya bölündüyü üçün aylıq ödəniş azalır. Lakin qalan borca daha uzun müddət faiz tətbiq olunduğundan ümumi xərc arta bilər. Qısa müddət isə aylıq yükü yüksəldir, amma ümumi faizi azalda bilər.
Komissiya və sığortanı necə nəzərə almaq olar?
Komissiya əvvəlcədən tutulursa, əlinizə keçən xalis məbləğ azalır. Bu xərc aylıq annuitet formulunda görünməsə də kreditin faktiki yükünü artırır. Məcburi xərclərin illik təsirini müqayisə etmək üçün FİFD kalkulyatorundan istifadə edin.
Hesablamada ən çox edilən səhvlər
- illik faizi aylıq faiz kimi formulda istifadə etmək;
- müddəti il əvəzinə ayla daxil etməyi unutmaq;
- komissiya və sığortanı ümumi xərcdən kənarda saxlamaq;
- yalnız aylıq ödənişə baxaraq uzun müddətin ümumi xərcini nəzərə almamaq.
Formulun tətbiqi, yuvarlaqlaşdırma və kalkulyator məhdudiyyətləri hesablama metodologiyası səhifəsində açıqlanır.
Eyni kreditdə 12, 24, 36 və 60 ayın fərqi
10 000 AZN və 12% nümunəvi illik faiz üçün öz hesablamamız. Komissiya və sığorta daxil deyil.
| Müddət | Aylıq ödəniş | Ümumi faiz | Ümumi ödəniş |
|---|---|---|---|
| 12 ay | 888,49 AZN | 661,85 AZN | 10 661,85 AZN |
| 24 ay | 470,73 AZN | 1 297,63 AZN | 11 297,63 AZN |
| 36 ay | 332,14 AZN | 1 957,15 AZN | 11 957,15 AZN |
| 60 ay | 222,44 AZN | 3 346,67 AZN | 13 346,67 AZN |
İlk iki ayda faiz necə azalır?
36 aylıq nümunədə ilk ay faiz 10 000 × 0,01 = 100 AZN-dir. 332,14 AZN aylıq ödənişin təxminən 232,14 AZN hissəsi əsas borca gedir. Qalıq təxminən 9 767,86 AZN olur. İkinci ay faiz həmin qalığın 1%-i, təxminən 97,68 AZN-dir. Aylıq ödəniş sabit qaldığı üçün əsas borca yönələn hissə böyüyür.
Sadə faizlə annuitet hesabı niyə eyni deyil?
10 000 × 12% × 3 il bütün müddət üzrə əsas borcun dəyişmədiyini fərz edir. Annuitet cədvəlində borc hər ay azalır. Bu səbəbdən həmin sadə vurma əməliyyatı amortizasiya olunan kreditin faizini düzgün göstərmir.
Əsas borcun hər ay bərabər hissələrlə azaldığı alternativi annuitet və diferensial ödəniş müqayisəsində öyrənin. Aylıq ödənişdən faizi tapmaq üçün isə geriyə faiz hesablamasından istifadə edin.
Aylıq və ümumi ödənişi kredit kalkulyatorunda hesablayın, fərqli şərtləri plan müqayisəsi alətində yan-yana görün. Kredit kalkulyatoru · Planları müqayisə et.
Bu yazı məlumat xarakterlidir və fərdi maliyyə məsləhəti deyil. Fərziyyələr metodologiyada, məzmunun hazırlanma qaydası redaksiya siyasətində izah olunur. Hesablama metodologiyası · Redaksiya siyasəti.